بیتکوین: بازگشت اخیر قیمت بیتکوین تا حد زیادی بر پایه تقویت روایت «طلای دیجیتال» شکل گرفت؛ اما ریسکهای مربوط به رشد اقتصادی جهانی و عملکرد قدرتمند بازار سهام باعث شده این شکست قیمتی با تأخیر مواجه شود.
نکات کلیدی:
- بیتکوین بار دیگر در عبور از سطح ۹۰ هزار دلار ناکام ماند، در حالی که سرمایهگذاران به سمت طلا و اوراق قرضه حرکت کردند.
- ثبت سقفهای تاریخی جدید در شاخص S&P 500 و کاهش نرخ بهره، جذابیت بیتکوین را بهعنوان پوشش ریسک در مقایسه با داراییهای سنتی کاهش داده است.
توقف روند صعودی بیتکوین در محدوده ۹۰ هزار دلار
قیمت BTC در نزدیکی سطح ۹۰ هزار دلار با فشار فروش سنگینی مواجه شد و این موضوع روز دوشنبه منجر به لیکوئید شدن حدود ۱۰۰ میلیون دلار از موقعیتهای معاملاتی اهرمی شد.
این واکنش منفی بازار، تردیدهایی را درباره توان بیتکوین برای بازپسگیری سطح روانی ۱۰۰ هزار دلار ایجاد کرده است.
در همین حال، افزایش تقاضا برای ابزارهای پوشش ریسک سنتی مانند طلا و اوراق قرضه دولتی آمریکا نشان میدهد که سرمایهگذاران در فضای فعلی، رویکردی محتاطانهتر در پیش گرفتهاند.
رشد طلا و افت بازدهی اوراق خزانه؛ نشانهای از افزایش ریسکگریزی
قیمت طلا در روز دوشنبه بالاتر از سطح ۴۳۰۰ دلار تثبیت شد، در حالی که بازدهی اوراق خزانهداری دوساله آمریکا به پایینترین سطح خود از آگوست ۲۰۲۲ رسید.
افزایش تقاضا برای داراییهای با پشتوانه دولتی معمولاً نشانهای از افزایش ریسکگریزی در بازارهای مالی است؛ بهویژه در شرایطی که پیشبینی میشود کسری بودجه آمریکا در سال ۲۰۲۶ افزایش یابد.
از سوی دیگر، وزارت خزانهداری ایالات متحده در سال جاری با چالش تمدید و بازپرداخت حدود ۱۰ تریلیون دلار بدهی مواجه است؛ عاملی که میتواند فشار بیشتری بر بازارهای مالی وارد کند.

مقایسه قیمت طلا در برابر دلار آمریکا (سمت چپ) با بازدهی اوراق خزانهداری دوساله ایالات متحده
منبع: TradingView
سرکوب مالی و نقش دولتها در بازار اوراق
جیمی چانگ، مدیر ارشد سرمایهگذاری دفتر خانوادگی راکفلر گلوبال، در گفتوگویی با رویترز عنوان کرد:
«ما وارد دورهای از سرکوب مالی شدهایم که در آن دولتها با استفاده از ابزارهای مختلف تلاش میکنند بازدهی اوراق قرضه را بهصورت مصنوعی کنترل کنند.»
تأثیر تعرفهها و سرمایهگذاری در هوش مصنوعی
بر اساس گزارش Yahoo Finance، اگرچه تعرفههای وارداتی آمریکا فشار منفی بر رشد اقتصادی وارد کردهاند، اما این اثر تا حد زیادی با سرمایهگذاریهای گسترده در زیرساختهای هوش مصنوعی جبران شده است؛ موضوعی که همچنان از بازار سهام حمایت میکند و میتواند بخشی از سرمایه را از بازار رمزارزها دور نگه دارد.
احتیاط سرمایهگذاران نسبت به بیتکوین در فضای کاهش نرخ بهره
پس از انتشار گزارش وزارت کار آمریکا مبنی بر افزایش نرخ بیکاری این کشور به ۴.۶ درصد در ماه نوامبر — بالاترین سطح در چهار سال اخیر — احساسات سرمایهگذاران نسبت به بیتکوین تضعیف شده است.
در شرایط عادی، چنین دادهای میتوانست انتظارات بازار برای اجرای سیاستهای انبساطیتر از سوی فدرال رزرو آمریکا را تقویت کند، اما اینبار ریسکهای تورمی به یک مانع جدی تبدیل شدهاند.
با وجود این نگرانیها، شاخص S&P 500 در ماه دسامبر به سقف تاریخی جدیدی رسید؛ اتفاقی که بر تردید سرمایهگذاران بیتکوین افزود. تجربه نشان میدهد زمانی که فدرال رزرو به کاهش نرخ بهره ادامه میدهد، بازار سهام به دلیل اثر مستقیم این سیاست بر ترازنامه شرکتها، تمایل بیشتری به رشد دارد.

مقایسه قراردادهای آتی شاخص S&P 500 (سمت چپ) با قیمت بیتکوین به دلار آمریکا
منبع: TradingView
چرا کاهش نرخ بهره به ضرر بیتکوین تمام میشود؟
کاهش هزینه تأمین سرمایه باعث افزایش ارزشگذاری شرکتها میشود و همزمان شرایط اعتباری مصرفکنندگان را بهبود میبخشد. در چنین فضایی، جذابیت بیتکوین بهعنوان یک ابزار پوشش ریسک مستقل در مقایسه با بازار سهام کاهش مییابد.
ناتوانی بیتکوین در حفظ سطح ۹۰ هزار دلار نیز بازتابی از درک ریسک معاملهگران است؛ چرا که این رمزارز هنوز نتوانسته جایگاه خود را بهعنوان یک ذخیره ارزش قابلاعتماد در شرایط رکود جهانی تثبیت کند.
نقش هوش مصنوعی در ادامه رشد بازار سهام
در صورتی که سرمایهگذاریها در حوزه هوش مصنوعی به بازدهی مورد انتظار برسند، شرکتهای بزرگ فناوری مانند مایکروسافت (MSFT)، انویدیا (NVDA) و گوگل (GOOG) میتوانند با افزایش ارزشگذاری مواجه شوند. این موضوع پتانسیل آن را دارد که بازارهای سهام را بار دیگر به سمت ثبت رکوردهای تاریخی جدید سوق دهد؛ عاملی که ممکن است همچنان بخشی از سرمایه را از بازار رمزارزها دور نگه دارد.
افت نرخ هش بیتکوین؛ سیگنال نزولی یا فرصت صعودی؟
با افزایش هزینههای انرژی، استخراج بیتکوین بار دیگر به کانون توجه بازار بازگشته است. سرمایهگذاران نگراناند که بسیاری از ماینرها با حاشیه سود بسیار پایین یا حتی منفی فعالیت میکنند؛ موضوعی که فشار مضاعفی بر ساختار مالی آنها وارد کرده است.
کاهش جریانهای نقدی عملیاتی باعث شده ماینرها برای حفظ نقدینگی، بیش از گذشته به تأمین مالی از طریق بدهی و ابزارهای مبتنی بر سهام روی بیاورند؛ از جمله عرضههای ثانویه سهام. همزمان، نرخ هش شبکه بیتکوین پس از ثبت اوج در اواخر ماه اکتبر، با افتی تدریجی مواجه شده است.
با این حال، تحلیلگران VanEck معتقدند تسلیم شدن ماینرهای بیتکوین از نظر تاریخی یک سیگنال صعودی خلافجهت (Contrarian) محسوب میشود.
بر اساس گزارشی از «مت سیگل»، مدیر تحقیقات رمزارزی VanEck، بازدهی بیتکوین در بازه ۹۰ روزه پس از دورههای ۳۰ روزه کاهش هشریت شبکه، در ۶۵ درصد مواقع مثبت بوده است.
در این گزارش همچنین اشاره شده که افت اخیر نرخ هش عمدتاً ناشی از خاموش شدن حدود ۱.۳ گیگاوات ظرفیت استخراج در چین بوده است؛ عاملی که فشار کوتاهمدت بر شبکه وارد کرده اما الزاماً به معنای ضعف بنیادین بیتکوین نیست.
چرا سرمایهگذاران در محدوده ۸۷ هزار دلار محتاطاند؟
یکی دیگر از دلایل تردید سرمایهگذاران برای افزایش موقعیتهای خرید در نزدیکی سطح ۸۷ هزار دلار، کاهش ضریبهای ارزشگذاری شرکتهای فعال در حوزه داراییهای ذخیره دیجیتال است.
در چنین شرایطی، انگیزه چندانی برای انتشار سهام جدید با قیمتی پایینتر از ارزش بازار بیتکوینهای نگهداریشده وجود ندارد.
بهعنوان نمونه، طبق دادههای BitcoinTreasuries:
- سهام شرکت Strategy (MSTR) با حدود ۱۶٪ تخفیف نسبت به ارزش ذخایر بیتکوین معامله میشود.
- شرکت Twenty One Capital (XXI) نیز ارزشی معادل ۱۸٪ کمتر از داراییهای بیتکوینی خود دارد.
جمعبندی
در نهایت، روند قیمتی BTC به تغییر در ادراک ریسک بازار و تقویت دوباره روایت «طلای دیجیتال» وابسته است. با این حال، تا زمانی که تمرکز سرمایهگذاران بر ریسکهای رشد اقتصادی جهانی باقی بماند، این فرآیند ممکن است زمانبر باشد و مانع از بازگشت سریع تقاضای قوی برای بیتکوین شود.